W praktyce wydawniczej kluczowymi pojęciami są korekta i redakcja tekstu. Mimo rosnącej popularności tego typu usług, zwłaszcza w kręgach naukowych, autorzy i czytelnicy nierzadko postrzegają te terminy jako synonimiczne. Używanie ich wymiennie prowadzi do wielu nieporozumień, bo przecież korekta tekstu i redakcja tekstu to są osobne zabiegi, które wymagają innego nakładu pracy i czasu, a także odmiennych umiejętności.

Na czym polega redakowanie tekstu?

Redaktor jest potrzebny każdemu, kto zamierza publikować lub wydać książkę! W potocznym rozumieniu redagowanie tekstu to poprawianie błędów ortograficznych i interpunkcyjnych. Ludzie pióra sądzą, że świetnie sobie radzą z zagadnieniami językowymi i zazwyczaj bywają zdziwieni, gdy ich teksty są przekazywane do redakcji. W rzeczywistości redaktorzy są pierwszymi krytycznymi i jednocześnie życzliwymi autorom czytelnikami. Dysponując doświadczeniem, wiedzą merytoryczną, znajomością rynku wydawniczego, dostrzegają i pomagają poprawić szeroko rozumiane usterki.

Redakcja to dbałość o słowo i przekaz

Redagowanie tekstu polega na poprawianiu wszelkich błędów gramatycznych, leksykalnych, stylistycznych, składniowych, merytorycznych i logicznych. Redaktor odpowiada za kompleksowe przygotowanie tekstu do druku lub publikacji.

Uzupełnia się brakujące elementy, sprawdza poprawność nazw własnych, terminów specjalistycznych, a także ujednolica i uzupełnia zapis skrótów, oznaczeń, przypisów oraz bibliografii w tekstach naukowych. To wszystko przyczynia się do poprawy jakości komunikacyjnej tekstu, polepsza jego czytelność, przejrzystość i atrakcyjność, między innymi poprzez segmentację zdań wielokrotnie złożonych, wyodrębnianie akapitów, śródtytułów czy usuwanie licznych powtórzeń. Wszystkie zmiany w teksie są podyktowane troską o jego poprawność oraz czytelność.

W zależności od potrzeby, uznania autora lub etapu prac nad publikacją tekst może zostać poddany wszystkim rodzajom redakcji lub tylko jednemu z nich polegającym na:

  • wykonaniu kwerendy w bibliotekach i Internecie,
  • sporządzeniu bibliografii przedmiotowej lub/i podmiotowej,
  • ocenie przydatności (aktualności, rzetelności) poszczególnych publikacji ujętych w bibliografii,
  • przygotowaniu streszczeń (opracowań) wspomnianych publikacji,
  • wskazaniu przydatnych cytatów z zebranych materiałów.

Merytoryczne redagowanie tekstu

Polegająca na wnikliwym analizowaniu tekstów, wykresów, tabel oraz schematów i wskazywaniu błędów rzeczowych. Redakcja obejmuje również przedstawianie konkretnych rozwiązań pozwalających usunąć nieścisłości oraz sporządzenie bibliografii, na której podstawie dana wypowiedź została uznana za błędną, nieprecyzyjną bądź nieaktualną.

Redakcja językowa

Usuwająca zarówno błędy stylistyczne, jak i ortograficzne oraz interpunkcyjne. Redaktor proponuje również alternatywne sformułowania (zastępujące poprawne), jeśli uzna, że zmiany przyczynią się do poprawienia jasności wywodu; jednocześnie prace redaktorskie są prowadzone z poszanowaniem stylu autora oraz z wielką dbałością o zachowanie sensu oryginalnej wypowiedzi.

Ocena materiałów autorskich

Ułatwiająca autorowi ewentualne uporządkowanie i uzupełnienie tekstu. Redaktor wskazuje elementy, których – z punktu widzenia czytelnika – może brakować w materiałach autorskich, np. proponuje uzupełnienie (lub stworzenie) bibliografii, wprowadzenie przypisów, odniesień w tekście, wyróżnień, podtytułów. Zaznacza również fragmenty wymagające skrócenia (np. jeśli poruszane w nich zagadnienia zostały omówione wcześniej) bądź rozwinięcia.

Korekta tekstu to szlifowanie formy

Korekta tekstu polega na usunięciu błędów ortograficznych, interpunkcyjnych, gramatycznych i edytorskich, które zostały pominięte w procesie redakcji. Ma na celu wyeliminowanie wszelkich niedociągnięć. Ponadto w związku z tym, że korektę wykonuje się najczęściej na zredagowanej i złożonej już publikacji, korektor nie sprawuje kontroli nad wartością merytoryczną tekstu, nie poprawia stylu, nie dba o spójność kompozycyjną, ale poprawia błędy stricte techniczne, powstałe w wyniku wadliwego łamania tekstu. Zakres pracy wykonywanej podczas korekty jest zatem niewątpliwie węższy niż w przypadku redakcji tekstu.

Korekta autorska – autoryzacja tekstu

Korekta autorska to niezbędny element procesu wydawniczego – oznacza autorskie zweryfikowanie zmian w tekście i sprawdzenie, czy poprawki wprowadzone przez korektora i redaktora nie wpłynęły na pierwotną wymowę dzieła. Autor zatwierdza ostateczną wersję tekstu poprzez akceptując lub odrzucając zaproponowane sugestie.

Korekta z opracowaniem redakcyjnym tekstu – kompleksowa dbałość o treść i formę

Korekta z opracowaniem redakcyjnym tekstu oznacza kompleksowe przygotowanie do publikacji poprzez wyeliminowanie błędów ortograficznych, interpunkcyjnych, gramatycznych, jak i stylistycznych, logicznych oraz merytorycznych. Polega na profesjonalnym weryfikowaniu treści, dzieleniu się spostrzeżeniami na temat zauważonych niespójności i stanowi najbardziej uniwersalne rozwiązanie dla osób, którym zależy na starannej, spójnej i przemyślanej pod względem kompozycyjnym formie publikacji.

Korekta językowa tekstu

Korekta językowa tekstu zmierza do wyeliminowania literówek, błędów ortograficznych i interpunkcyjnych, drobnych usterek stylistycznych oraz niekonsekwencji, np. w zapisie bibliograficznym. Ponadto redaktor upewnia się, czy wszystkie zmiany ustalone z autorem na wcześniejszych etapach pracy z tekstem zostały uwzględnione.


books on the shelf

Poprawa i korekta prac magisterskich w praktyce

Przed przystąpieniem do poprawy pracy dyplomowej konieczne jest zapoznanie się z tekstem i właściwe jego oszacowanie.

Kategorie: Edycja